Wat zijn bruine algen eigenlijk?
Wat aquarianen “bruine algen” noemen, zijn meestal geen echte algen maar diatomeeën — éencellige micro-organismen met silicaten als celwand. Ze ontstaan in elk nieuw aquarium en hechten zich aan glas, planten, hardscape en bodem als een dun bruin laagje dat makkelijk afveegt.
Diatomeeën hebben drie dingen nodig om te groeien: silicaten (zit in nieuw kraanwater, glas, sommige substraten), weinig licht (ze winnen het van groene algen bij lage lichtintensiteit) en weinig concurrentie (in een onrijpe bak nemen ze de plek in van planten en goede bacteriën). Zodra de bak rijpt, verliezen ze die voorsprong vanzelf.
Belangrijk om te weten: diatomeeën zijn niet schadelijk voor vissen. Ze zien er onaantrekkelijk uit en remmen plantengroei, maar veroorzaken geen ziekte.
Waardoor ontstaan bruine algen?
Drie oorzaken komen verreweg het meest voor. Vrijwel altijd is het een combinatie:
- Silicaten in vers water — Nederlands kraanwater bevat van nature 5-15 mg/L silicaat. In een nieuw aquarium is dit gehalte hoog omdat er nog geen organismen zijn die het opnemen.
- Te weinig licht — Onder 6 uur belichting per dag of bij zwakke verlichting hebben diatomeeën het voordeel.
- Lage biologische balans — In de eerste 6-8 weken zijn er nog onvoldoende nitrificerende bacteriën, planten zijn nog zwak en er is weinig concurrentie.
Hoe voorkom je bruine algen bij een nieuw aquarium?
- Plant meteen volop bij het opstarten — minimaal 50% van de bodem moet beplant zijn bij dag één.
- Gebruik filtermateriaal met silicaatbinder in de eerste maanden.
- Gebruik osmosewater of gemengd water bij waterwissels.
- Wacht met dure vissen tot de bak gerijpt is.